Książka powstała jako efekt wieloletniego doświadczenia akademickiego na ni­wie ekonomiki środowiskowej. Adresowana jest przede wszystkim do studentów takich kierunków, jak ochrona środowiska, gospodarka przestrzenna, zarządzanie czy ekologia. W kręgu jej odbiorców dostrzega się studentów innych kierunków, ma­jących w swojej ścieżce edukacyjnej kurs ekonomii środowiskowej czy zarządzania środowiskowego. Korzystać z niej również mogą przedsiębiorcy czy pracownicy administracji, organizacje ekologiczne, a także inne osoby, których mogą dotyczyć regulacje prawne w zakresie ochrony środowiska.

Ochrona środowiska to ważny i aktualny problem społeczno-gospodarczy. Miliar­dy złotych przeznaczane każdego roku na realizację polityki ekologicznej stanowią istotny odsetek PKB i ważną pozycję w budźcie państwa, jednostek samorządowych, a przede wszystkim przedsiębiorców. Strumienie pomocy zagranicznej w znacznym stopniu przeznaczane są na działania w zakresie poprawy relacji gospodarka - środowisko.

Wszystko to sprawia, że ochrona środowiska staje się istotną częścią życia gospo­darczego. Zawiłe przepisy, konieczność uzyskiwania pozwoleń i obciążenia finan­sowe związane z korzystaniem ze środowiska utrudniają życie menedżerom. Z drugiej strony, system subwencjonowania ochrony środowiska, fundusze UE i innych orga­nizacji dają nowe możliwość uzyskiwania wsparcia w dziedzinie inwestycji środo­wiskowych.

Niniejsza książka powstała w celu zebrania oraz uporządkowania podstawowych zasad i narzędzi, jakimi posługuje się system ochrony środowiska w Polsce. W dzie­więciu kolejnych rozdziałach w zwarty sposób przedstawiono najważniejsze zagad­nienia dotyczące wykorzystania i ochrony poszczególnych elementów środowiska. Szczególną uwagę zwrócono na instrumenty ekonomiczne stosowane w zarządzaniu zasobami przyrody i ochronie środowiska.

Zamysłem autora było w sposób prosty i zwięzły ukazać czytelnikowi pod­stawowe zasady, metody i narzędzia ochrony środowiska. Celem pracy nie jest prowadzenie analiz efektywności poszczególnych instrumentów ochrony środowiska czy też rozważań na temat istotności i skuteczności zapisów prawnych. Książka ma w przystępny i zrozumiały sposób przybliżyć zagadnienia bardzo często postrzegane jako trudne, skomplikowane i wymagające dotarcia do bardzo wielu aktów prawnych i innych materiałów źródłowych.

Jako kryterium porządkujące układ książki przyjęto komponent środowiska. I tak, po rozdziale wstępnym, przedstawiającym system i struktury ochrony środowiska w Polsce, opisywane są zasady i regulacje obowiązujące w gospodarowaniu: powierz­chnią ziemi, zasobami geologicznymi, wodami, powietrzem, żywymi zasobami przyrody i lasami. W końcowej części opisano metody stosowane w zakresie ochrony przed hałasem i gospodarowania odpadami.

Na początku każdego rozdziału przedstawiono najważniejsze akty prawne obowiązujące w danym obszarze. Następnie pokrótce opisano podstawowe zasady wykorzystania i ochrony danego komponentu środowiska. W sposób szczególny omówiono instrumentarium ekonomiczne, pozwalające bardziej efektywnie zarzą­dzać i prowadzić działania ochronne wobec danego elementu środowiska. Na końcu opracowania przedstawiono wzory wybranych dokumentów.

Poszczególne zagadnienia omawia się na podstawie stanu prawnego obowiązu­jącego na koniec 2003 r. Podawane stawki opłat są obowiązującymi w roku 2004.